TY  - JOUR
ID  - 5002742
TI  - سیاست دینی در اندیشة آگوستین و امام خمینی:  مقایسة دو الگوی تفکیک‌گرای قدسی و وحدت‌گرای توحیدی*
JO  - مؤسسه آموزشی و پژوهشی امام خمینی(ره)
JA  - 11
LA  - fa
SN  - 2008-4366
AU  - malekinejad, hasan
AD  - 
AU  - , 
AD  - 
AU  - Haddadi , Behroz
AD  - استادیار
Y1  - 2026
PY  - 2026
VL  - 17
IS  - 2
SP  - 151
EP  - 169
KW  - سیاست دینی
KW  - آگوستین
KW  - امام خمینی
KW  - الهیات سیاسی
KW  - شهر خدا
KW  - پیوند دین و قدرت
KW  - تفکیک دین و سیاست
DO  - 10.22034/siyasi.2025.5002742
AB  - در این مقاله، با رویکردی تطبیقی به تحلیل دو الگوی متمایز سیاست دینی در اندیشة آگوستین قدیس و امام خمینی پرداخته می‌شود؛ دو متفکری که به‌رغم تفاوت‌های تاریخی، زبانی و سنتی، هر دو از جایگاه الهی‌دان، فیلسوف و عارف به نسبت دین و سیاست نگریسته‌اند. آگوستین در چهارچوب الهیات مسیحی و با اثرپذیری از نوافلاطونیسم، الگویی تفکیک‌گرا ارائه می‌دهد که در آن، سیاست به‌عنوان قلمروی زمینی و فانی، از عرصة دین و رستگاری جدا می‌ماند. در مقابل، امام خمینی با اتکا به عرفان اسلامی، حکمت متعالیه و فقه شیعی، سیاست را تجلی ارادة الهی و امتداد عینی دیانت در جامعه می‌داند. مقاله نشان می‌دهد که این دو الگو، نه‌تنها در فهم مشروعیت سیاسی، نقش مردم، جایگاه عرفان و هدف حکومت، بلکه در هستی‌شناسی و انسان‌شناسی نیز به دو منظومة معنایی متفاوت تعلق دارند. بدین ترتیب، سیاست دینی در اندیشة آگوستین بر محور پرهیز از آلودگی قدرت برای حفظ قداست دین بنا شده؛ درحالی‌که در اندیشة امام خمینی، دین جز در متن سیاست و هدایت اجتماعی به‌تمامی ظهور نمی‌یابد. این تحلیل تطبیقی با هدف تبیین بنیادهای فلسفی، الهیاتی و عرفانی دو رویکرد، بستری برای بازاندیشی در نسبت دین و قدرت در سنت‌های دینی مختلف فراهم می‌سازد.
UR  - https://siyasi.nashriyat.ir/node/5002742
L1  - https://siyasi.nashriyat.ir/sites/siyasi.nashriyat.ir/files/article-files/5002742-1782887145.pdf
ER  -