TY  - JOUR
ID  - 5003348
TI  - کارکرد اخلاقی روحانیت در مهندسی اجتماع از منظر شهید بهشتی
JO  - مؤسسه آموزشی و پژوهشی امام خمینی(ره)
JA  - 11
LA  - fa
SN  - 2008-4366
AU  - Yarahmadi, Daniyal
AD  - کارشناسی ارشد - علامه طباطبایی
Y1  - 2026
PY  - 2026
VL  - 18
IS  - 2
SP  - 99
EP  - 123
KW  - شهید بهشتی
KW  - اخلاق
KW  - اخلاق کارکردی
KW  - روحانیت
KW  - اجتماع
DO  - 10.22034/siyasi.2026.5003348
AB  - در اندیشۀ اجتماعی اسلام، پرسشی محوری قرار دارد: نظم اخلاقی چگونه شکل می‌گیرد و کدام نهاد توان سامان‌دهی و مراقبت از آن را در سطح جمعی دارد. پژوهش‌های پیشین بیشتر به تحلیل سیاسی ـ ‌‌فقهی روحانیت یا بازنمایی خطابیِ اخلاق پرداخته‌اند؛ ازاین‌رو سازوکارهای نهادی و کارکردی اخلاق در منظومۀ فکری شهید بهشتی، به‌ویژه نسبت آن با مهندسی اجتماع، همچنان مبهم است. این پژوهش با هدف بازسازی این سازوکارها، از رویکرد کیفی ـ تفسیری و تحلیل مضمون هدایت‌شده بهره می‌گیرد. چارچوب نظری بر سه سطح فلسفی ـ هستی‌شناختی، جامعه‌شناختی و کارکردی ـ سیستمی استوار است و برای سنجش تمایز کارکردی مؤلفه‌های اخلاقی در منطق هدایت شهید بهشتی، از مدل افتراق معنایی (Osgood) استفاده می‌شود. یافته‌ها نشان می‌دهد روحانیت در نگاه شهید بهشتی «مکانیسم زنده اخلاق‌سازی» است که از طریق الگوپردازی عملی، تنظیم هنجاری و بازتولید سرمایه نمادین، زمینه مهندسی اجتماعیِ توحیدی و پایداری جامعۀ نمونۀ اسلامی را فراهم می‌کند.
UR  - https://siyasi.nashriyat.ir/node/5003348
L1  - https://siyasi.nashriyat.ir/sites/siyasi.nashriyat.ir/files/article-files/5003348-1790747369.pdf
ER  -