گونه شناسي فقهي مذاكره سياسي با دشمنان به استناد تاريخ (با تطبيق بر مذاكره با آمريكا)

سال هشتم، شماره دوم، پياپي 16، پاييز و زمستان 1395

مرتضي توكلي محمدي / استاديار دانشگاه اديان و مذاهب قم                                tavakoli_28@yahoo.com

مرتضي مطهري فرد / دانشجوي دكتري دانشگاه آيت‌الله حائري ميبد                                                                       

دريافت: 13/06/1395 ـ پذيرش: 19/10/1395

چكيده

مذاكره سياسي، يكي از روش‌هاي ديپلماسي است كه در دوران معاصر رونق فراوان يافته است. مصالح و مفاسد، ضرورت‌ها، اهداف، طرف مذاكره، بازخوردهاي بين‌المللي، و... موجب شده است تا در مورد مذاكرة جامعه اسلامي با دشمنان، اختلاف‌نظراتي به وجود بيايد. اين اختلاف‌نظرها غالباً در مورد مذاكره با آمريكاست. اين مقاله بارويكرد تحليلي- توصيفي و با توجه به تاريخ اسلام و رفتارهاي پيامبر اكرم… و اهل‌بيت‰ و مباني فقهي، به گونه‌شناسي انواع مذاكرات مي‌پردازد تا خط‌مشي دولت اسلامي روشن گردد.           
در اين تحقيق، با دسته‌بندي مذاكرات پيامبراكرم و اهل‌بيت‰ در پنج دسته به تحليل و تطبيق مذاكرات امروزي با آن پرداخته شده است. اين مهم موجب مي‌شود تا عملكرد پيامبر و ائمة اطهار در مذاكراتشان، الگوي مذاكرات امروزي واقع شود و هر نوع مذاكره‌اي با دول ديگر و بخصوص آمريكا به اشتباه، با مذاكرات آن بزرگواران هم‌سنخ جلوه داده نشود. به‌طوركلي، با شرايطي كه از تاريخ مذاكرات پيامبر و اهل‌بيت ايشان به دست مي‌آيد؛ دعوت، نصيحت، امربه معروف و نهي از منكر، مذاكره از روي اضطرار و تحميل، در مذاكرات آن بزرگواران به چشم مي‌خورد.

كليدواژه‌ها: مذاكره سياسي، آمريكا، حكم فقهي، ابعاد، مصالح و مفاسد.