Writers:
✍️ Hadi shojaei
/ Assistant Professor, Department of Political Science, Imam Khomeini Educational and Research Institute, Qom, Iran /
shojaei@iki.ac.ir
Pages:
29-52
Receive Date: 2026/07/02
Accept Date: 2026/07/02
Abstract:
The axiological foundations of politics play an essential role in shaping political goals and orientations. This significance becomes even more pronounced when two different paradigms—Islamic politics and modern politics—propose their distinct and often opposing values. The present study addresses the question: What are the axiological foundations of Islamic politics, and how do they relate to modern politics? Using a descriptive-analytical approach, this research shows that in Islamic politics, political values are objective and stable realities rooted in monotheistic faith, whereas in modern politics, values are defined as conventional, relative, and based on social agreement. Furthermore, by emphasizing the interconnectedness of this world and the hereafter, Islamic politics views politics as a means for realizing divine justice and eternal happiness; modern politics, however, confines religion to the private sphere and focuses instead on secular rationality and worldly aims. A comparative examination of these two paradigms reveals a pattern of fundamental oppositions and limited possibilities for interaction.
چکیده و کلیدواژه فارسی (Persian)
Title :مبانی ارزششناختی سیاست اسلامی در مواجهه با سیاست مدرن*
Abstract:
مبانی ارزششناختی سیاست نقش اساسی در شکلدهی به اهداف و جهتگیریهای سیاسی دارد و این اهمیت هنگامی برجستهتر میشود که دو پارادایم متفاوت «سیاست اسلامی» و «سیاست مدرن» ارزشهای متمایز و متضاد خود را مطرح میکنند. پژوهش حاضر در پاسخ به این سؤال مطرح میشود که مبانی ارزششناختی سیاست اسلامی چیست و چگونه در نسبت با سیاست مدرن قرار میگیرد. این تحقیق با رویکرد توصیفی ـ تحلیلی نشان میدهد که در سیاست اسلامی، ارزشهای سیاسی واقعیتهای عینی و ثابتیاند که در ایمان توحیدی ریشه دارند؛ درحالیکه در سیاست مدرن، ارزشها قراردادی و نسبی و مبتنی بر توافق اجتماعی تعریف میشوند. همچنین سیاست اسلامی با تأکید بر پیوستگی دنیا و آخرت، سیاست را ابزاری برای تحقق عدالت الهی و سعادت ابدی میداند؛ اما سیاست مدرن دین را به حوزة خصوصی محدود میکند و بهجای آن بر عقلانیت سکولار و اهداف دنیوی تمرکز دارد. بررسی تطبیقی این دو پارادایم، الگویی از تقابلهای بنیادین و امکانهای محدود تعامل را آشکار میسازد.
References:
- قرآن کریم.
- ابنفارس، احمد (1401ق). معجم مقاییس اللغه. تصحیح: عبدالسلام محمد هارون. قم: مکتب الاعلام الاسلامی.
- تامسون، کنت و دیگران (1381). دین و ساختار اجتماعی. ترجمة علی بهرامپور و حسن محدثی. تهران: کویر.
- جعفری تبریزی، محمدتقی (1392الف). تکاپوی اندیشهها. گردآوری: علی رافعی. تهران: مؤسسة تدوین و نشر آثار علامه جعفری.
- جعفری تبریزی، محمدتقی (1392ب). حقوق جهانی بشر و کاوشهای فقهی. تدوین و تنظیم: عبدالله نصری. تهران: مؤسسة تدوین و نشر آثار علامه جعفری.
- جمعی از نویسندگان (1397). مبانی علوم انسانی اسلامی از دیدگاه آیتالله محمدتقی مصباح یزدی. قم: موسسة آموزشی و پژوهشی امام خمینی(ره).
- جوادی آملی، عبدالله (1383). تفسیر موضوعی قرآن مجید. قم: اسراء.
- جوادی آملی، عبدالله (1390). نسبت دین و دنیا: بررسی و نقد نظریة سکولاریسم. تنظیم: علیرضا روغنی موفق. قم: اسراء.
- جوادی آملی، عبدالله (1396). ادب فنای مقربان: شرح زیارت جامعة کبیره. تحقیق: محمد صفایی و قنبرعلی صمدی. قم: اسراء.
- دهخدا، علیاکبر (1377). لغتنامة دهخدا. تهران: دانشگاه تهران.
- صدر، محمدباقر (1393الف). اسلام، راهبر زندگى؛ مکتب اسلام؛ رسالت ما. قم: پژوهشگاه علمى تخصصى شهید صدر.
- صدر، محمدباقر (1393ب). بارقهها. ترجمة امید مؤذنی. قم: پژوهشگاه علمى تخصصى شهید صدر.
- فیومى، احمدبنمحمد (1414ق). المصباح المنیر فى غریب الشرح الکبیر للرافعى. قم: دار الهجره.
- لاک، جان (۱۳۹۲). دو رسالة حکومت. ترجمة فرشاد شریعت. تهران: نگاه معاصر.
- مصباح یزدی، محمدتقی (1380). چکیدهای از اندیشههای بنیادین اسلامی. ترجمة حسینعلی عربی. قم: مؤسسة آموزشی و پژوهشی امام خمینی(ره).
- مصباح یزدی، محمدتقی (1384). بهسوی تو. تدوین و نگارش: کریم سبحانی. قم: مؤسسة آموزشی و پژوهشی امام خمینی(ره).
- مصباح یزدی، محمدتقی (1386). فلسفة اخلاق. نگارش: احمدحسین شریفی. تهران: شرکت چاپ و نشر بینالملل.
- مصباح یزدی، محمدتقی (1388الف). انسانشناسی در قرآن. تنظیم و تدوین: محمود فتحعلی. قم: مؤسسة آموزشی و پژوهشی امام خمینی(ره).
- مصباح یزدی، محمدتقی (1389). مشکات: معارف قرآن (خداشناسی، کیهانشناسی، انسانشناسی). قم: مؤسسة آموزشی و پژوهشی امام خمینی(ره).
- مصباح یزدی، محمدتقی (1390الف). سیمای پیامبر اعظم در آینة نهج البلاغه. تدوین و نگارش: غلامعلی عزیزیکیا. قم: مؤسسة آموزشی و پژوهشی امام خمینی(ره).
- مصباح یزدی، محمدتقی (1390ب). فلسفة تعلیم و تربیت اسلامی. قم: مؤسسة آموزشی و پژوهشی امام خمینی(ره).
- مصباح یزدی، محمدتقی (1390ج). مشکات: نظریة سیاسی اسلام. نگارش: کریم سبحانی. قم: مؤسسة آموزشی و پژوهشی امام خمینی(ره).
- مصباح یزدی، محمدتقی (1391الف). پاسخ استاد به جوانان پرسشگر. قم: مؤسسة آموزشی و پژوهشی امام خمینی(ره).
- مصباح یزدی، محمدتقی (1391ب). مشکات: آموزش عقاید. قم: مؤسسة آموزشی و پژوهشی امام خمینی(ره).
- مصباح یزدی، محمدتقی (1392). رابطة علم و دین. تحقیق و نگارش: علی مصباح. قم: مؤسسة آموزشی و پژوهشی امام خمینی(ره).
- مصباح یزدی، محمدتقی (1394). حکیمانهترین حکومت: کاوشی در نظریة ولایت فقیه. تحقیق و نگارش: قاسم شباننیا. قم: مؤسسة آموزشی و پژوهشی امام خمینی(ره).
- موسوی خمینی، سیدروحالله (1378). صحیفة امام: مجموعه آثار امام خمینی(ره). تهران: مؤسسة تنظیم و نشر آثار امام خمینی(ره).
- هابز، تامس (1380). لویاتان. ترجمة حسین بشیریه. تهران: نشر نی.
References:
- Berger, Peter L. (1967). The Sacred Canopy: The Elements of a Sociological Theory of Religion. Garden City: Doubleday.
- Berlin, I. (2002). Liberty: Incorporating four essays on liberty. Edited by: H. Hardy. Oxford: Oxford University Press.
- Casanova, J. (1994). Public Religions in the Modern World. Chicago: University of Chicago Press.
- Connolly, W. E. (1999). Why I Am Not a Secularist. Minneapolis: University of Minnesota Press.
- Galston, W. A. (2002). Liberal pluralism: The implications of value pluralism for political theory and practice. Cambridge: Cambridge University Press.
- Giddens, A. & Sutton, P. W. (2009). Sociology. Cambridge: Polity Press.
- Habermas, J. (1996). Between facts and norms: Contributions to a discourse theory of law and democracy. Trans: W. Rehg. London: MIT Press.
- https://www.oxfordlearnersdictionaries.com/definition/english/base_1?q=base.
- Ratzinger, J. (2004). Truth and Tolerance: Christian Belief and World Religions. San Francisco: Ignatius Press.
- Rawls, J. (1971). A theory of justice. Cambridge: Harvard University Press.
- Rawls, J. (2005). Political Liberalism (Expanded ed.). New York: Columbia University Press.
- Rorty, R. (1989). Contingency, Irony, and Solidarity. New York: Cambridge University Press.
- Shapiro, I. (2003). The Moral Foundations of Politics. New Haven, CT: Yale University Press.
- Taylor, C. (1989). Sources of the Self: The Making of the Modern Identity. Cambridge, MA: Harvard University Press.
- Weber, M. (1978). Economy and Society: An Outline of Interpretive Sociology. Berkeley, CA: University of California Press.
- Wolterstorff, N. (1997). Religion in the Public Square: The Place of Religious Convictions in Political Debate. Lanham, MD: Rowman & Littlefield.
Cite this article:
RIS
Mendeley
BibTeX
APA
MLA
HARVARD
VANCOUVER
APA | MLA | HARVARD | VANCOUVER
shojaei, Hadi. (2026) The Axiological Foundations of Islamic Politics in Confrontation with Modern Politics. Ma`rifat-e Siasi, 17(2), 29-52 https://doi.org/10.22034/siyasi.2025.5002450.
APA | MLA | HARVARD | VANCOUVER
Hadi shojaei."The Axiological Foundations of Islamic Politics in Confrontation with Modern Politics". Ma`rifat-e Siasi, 17, 2, 2026, 29-52
APA | MLA | HARVARD | VANCOUVER
shojaei, H.(2026) 'The Axiological Foundations of Islamic Politics in Confrontation with Modern Politics', Ma`rifat-e Siasi, 17(2), pp. 29-52
APA | MLA | HARVARD | VANCOUVER
shojaei, H. The Axiological Foundations of Islamic Politics in Confrontation with Modern Politics. Ma`rifat-e Siasi, 2026; 17(2): 29-52