Ma`rifat-e Siasi, Volume 18, Issue 2, No 36, Year 2026 , Pages -

    مقاومت نرم و نفوذ هوشمندانه به‌مثابه الگوی کنشگری سیاسی: تحلیل راهبردی سیره سیاسی امام رضا علیه‌السلام در عصر مأمون عباسی

    Article Type: 
    Research
    Writers:
    ✍️ Ali Fadaeyan / دکتری دانشگاه ادیان و مذاهب / fadaeyanali99@gmail.com
    doi 10.22034/siyasi.2026.5003507
    چکیده و کلیدواژه فارسی (Persian)
    Title :مقاومت نرم و نفوذ هوشمندانه به‌مثابه الگوی کنشگری سیاسی: تحلیل راهبردی سیره سیاسی امام رضا علیه‌السلام در عصر مأمون عباسی
    Abstract: 
    سیره سیاسی امام رضا علیه‌السلام در مواجهه با خلافت مأمون عباسی، از پیچیده‌ترین و درعین‌حال راهبردی‌ترین مقاطع تاریخ امامت به شمار می‌آید. مسئله اصلی این پژوهش آن است که امام رضا علیه‌السلام در شرایط تحمیل ولایت‌عهدی و تلاش خلافت عباسی برای مشروعیت‌بخشی دینی، از چه الگوی کنشگری سیاسی برای صیانت از امامت و تضعیف ساختار قدرت بهره برده است. هدف پژوهش، تبیین راهبردهای کلان امام علیه‌السلام در این مقطع و بازخوانی نسبت دین و قدرت در سیره رضوی است. این تحقیق با رویکرد توصیفی–تحلیلی و بر پایه منابع دست‌اول تاریخی و حدیثی، و با بهره‌گیری از مفاهیم نظری در حوزه قدرت نرم و کنشگری دینی انجام شده است. یافته‌های پژوهش نشان می‌دهد که کنش سیاسی امام رضا علیه‌السلام نه از موضع انفعال، بلکه در قالب الگویی دوسویه و پویا متشکل از «مقاومت نرم» و «نفوذ هوشمندانه» سامان‌یافته است؛ به‌گونه‌ای که آن حضرت از یک‌سو با امتناع از مشروعیت‌بخشی و تولید گفتمان امامت، به صیانت از هویت شیعی پرداخت و از سوی دیگر، با بهره‌گیری هدفمند از موقعیت ولایت‌عهدی، زمینه نفوذ فکری و تضعیف مشروعیت خلافت عباسی را فراهم ساخت. این الگو، نمونه‌ای برجسته از کنشگری راهبردی دین در مواجهه باقدرت سیاسی به‌شمار می‌آید.
    Cite this article: RIS Mendeley BibTeX APA MLA HARVARD VANCOUVER

    APA | MLA | HARVARD | VANCOUVER

    Fadaeyan, Ali. (2026) مقاومت نرم و نفوذ هوشمندانه به‌مثابه الگوی کنشگری سیاسی: تحلیل راهبردی سیره سیاسی امام رضا علیه‌السلام در عصر مأمون عباسی. Ma`rifat-e Siasi, 18(2), - https://doi.org/10.22034/siyasi.2026.5003507.

    APA | MLA | HARVARD | VANCOUVER

    Ali Fadaeyan."مقاومت نرم و نفوذ هوشمندانه به‌مثابه الگوی کنشگری سیاسی: تحلیل راهبردی سیره سیاسی امام رضا علیه‌السلام در عصر مأمون عباسی". Ma`rifat-e Siasi, 18, 2, 2026, -

    APA | MLA | HARVARD | VANCOUVER

    Fadaeyan, A.(2026) 'مقاومت نرم و نفوذ هوشمندانه به‌مثابه الگوی کنشگری سیاسی: تحلیل راهبردی سیره سیاسی امام رضا علیه‌السلام در عصر مأمون عباسی', Ma`rifat-e Siasi, 18(2), pp. -

    APA | MLA | HARVARD | VANCOUVER

    Fadaeyan, A. مقاومت نرم و نفوذ هوشمندانه به‌مثابه الگوی کنشگری سیاسی: تحلیل راهبردی سیره سیاسی امام رضا علیه‌السلام در عصر مأمون عباسی. Ma`rifat-e Siasi, 2026; 18(2): -